دکتر وارهارد، مثل اکثر پزشکان صبح‌ها از خواب بیدار می‌شود، صبحانه می‌خورد، با همسرش خداحافظی می‌کند و به سمت کلیلنیک قلب دانشگاه لوما لیندای کالیفرنیا رانندگی می‌کند تا بیمارانش را ویزیت ‌کند. اما زندگی دکتر وارهارد یک تفاوت کوچک با سایر جراحان دارد؛ اینکه او 95 سال داشت!!

بومب!! چطور ممکن است در دوره‌ای که اکثر مردم در میانسالی یا حتی زودتر، با بیماری‌های قلب و عروق دست وپنجه نرم می‌کند، یک نفر در 95 سالگی بتواند جراحی انجام دهد و قلب صدها فرد را نجات دهد و خودش کاملاً سالم باشد؟ آن‌ هم کسی که.... سال شغل پراسترس‌ جراحی را داشته است؟

درواقع طول عمر دکتر وارهارد از این نظر برای من بسیار عجیب بود که همیشه فکر می‌کردم افراد پردغدغه که فشارکار بالایی دارند، طول عمر کم‌تری هم خواهند داشت یا حداقل زودتر از سایر افراد درگیر بیماری‌های مختلف شوند؛ اما با دیدن دکتر وارهارد تصمیم گرفتن در ذهنیاتم تجدید نظر کنم.

پس بیایید با هم ببینیم راز طول عمر و از همه مهم‌تر "طول عمر سالم" این پزشک دوست داشتنی در چیست.

 

عوامل زیاد شدن عمر

کشف راز طول عمر دکتر وارهارد می‌تواند نگاه جدیدی برای راه‌های افزایش طول عمر باشد و شاید نسخه‌ای برای داشتن زندگی سالم و طولانی حتی با داشتن مشغله‌های کاری.

اما یکی از اصول اساسی کشف هر رازی، داشتن یک سری فرضیه و رد یا تائید تک تک آن‌ها بر اساس شواهد موجود است. به عنوان مثال اگر برادر شما بیش‌تر از قبل در گوشی وقت می‌گذراند یا دیر وقت به خانه بر می‌گردد یا به تازگی موقع بیرون رفتن خیلی به ظاهرش می‌رسد، آنجاست که شَم زنانه‌ی شما و احتمالاً مادرتان به کار می‌افتد و به طُرق مخلف فرضیه‌های‌تان در مورد برادر عزیزتان را رد یا تائید می‌کنید.

همین اتفاق با دیدن عکس‌های دکتر وارهارد برای من افتاد. خیلی سریع یافتم یافتم گویان، ژنتیک دکتر را عامل اصلی طول عمر او دانستم! در واقع این موضوع را بررسی‌ها هم نشان داده‌اند که ژنتیک می‌تواند تا 50 درصد طول عمر شما را مشخص کنید. پس به احتمال 90 درصد، طول عمر در خانواده‌ی دکتر وارهارد ارثیه‌ای بود که از مادربزرگ و پدر بزرگ به فرزند و نوه‌ها می‌رسید.

اما شجره نامه‌ی او چیز دیگری را نشان داد. تنها یکی از مادربزرگ‌های او به سن 85 سالگی رسیده بود و بقیه زیر 70 سالگی فوت کرده بودند!!

در واقع دکتر وارهارد، تنها فرد خانواده بود که توانسته بود سن 3 رقمی را به چشم ببیند.

این یک خبر بسیارخوب برای کسانی است که فکر می‌کنند، چون عزیزان‌شان در سنین کم فوت کردند پس آن‌ها هم طول عمر کمی خواهند داشت و خبر بد برای کسانی که تنها به واسطه‌ی ژنی خوبی که دارند فکر می‌کنند حتماً عمر طولانی خواهند داشت.

اما اگر راز عمر دکتر وارهارد ژنتیک او نیست، پس چیست؟

 

نقش تغذیه و ورزش در افزایش طول عمر

تاثیر تغذیه بر سلامت باور امروز و دیروز نیست؛ بلکه دست نوشته‌هایی که از زمان ابوعلی سینا یا بقراط حکیم باقی مانده هم نشان می‌دهد که اطبا از همان زمان‌ها می‌دانستند چاقی و اضافه وزن باعث مرگ زودرس می‌شود. (اگر فیلم ابوعلی سینا را دیده باشید، آنجایی که قصاب در حال خوردن دنبه است، ابو علی سینا به مضرات چربی و دنبه بر کاهش طول عمر اشاره می‌کند).

نکته‌ی بسیار مهمی که در مورد دکتر وارهارد وجود دارد، این است که او گیاهخوار است. البته در یکی از مصاحبه‌هایش اشاره می‌کند که هیچ‌وقت علاقه‌ی زیادی به مصرف محصولات حیوانی نداشته و شروع این رژیم خیلی برایش کار سختی نبوده (قاعدتاً همه‌ی ما اینطور نیستیم و جون‌مان به همان چند تکه گوشت موحود در غذا بسته است)

برای همین رژیم غذایی افرادی که به سنین بالای 100 سال رسیده‌اند همیشه برای محقیق تغذیه جالب بوده و اکثراً معتقدند غذا و سبک زندگی این افراد است که آن‌ها را متمایز کرده است.

علاوه بر گیاهخواری که بسیاری بر روی آن تاکید دارند نوع خاصی از رژیم فستینگ هم به عنوان رژیم افزایش طول عمر شناخته می‌شود. اگر به رژیم‌های غذایی طول عمر علاقه دارید، اینجا کلیلک کنید.  

اما بر رژیم غذایی دکتر جالب است بدانید که دکتر ورزش با فعالیت خاصی انجام نمی‌دهد. در واقع فعالیت‌های عادی مثل گل کاری، بالا و پایین رفتن از پله‌ها (البته در سن 100 سالگی بالا و پایین رفتن از پله در حد وزنه برداری سخت خواهد بود) را انجام می‌دهد. البته در یکی از مصاحبه‌هایش تاکید بسیار زیادی داشت که در کارهای خانه مثل جارو زدن به همسرم کمک می‌کنم، پس یادتان باشد برای عمر طولانی همسرتان بخشی از کارهای خانه را به او بسپارید.

تا اینجای کار تنها دلیلی که می‌تواند مارا کمی به کشف راز دکتر وارهارد نزدیک کند پیروی او از رژیم غذایی گیاهخواری بوده است. اما آیا محل زندگی اون در عمر طولانی‌اش اثر داشته؟

 

تاثیر محل زندگی در افزایش طول عمر

محل زندگی افراد یکی از فاکتورهای بسیار مهم در طول عمر و حتی ابتلا به بیماری‌هاست. به عنوان مثال کسانی که در مناطق صنعتی و جاهایی که میزان آلودگی هوا زیاد است زندگی می‌کنند بیش‌تر در معرض آسم و بیماری‌های تنفسی قرار دارند. بر عکس این موضوع هم صادق است.  

لوما لیندا (محل زندگی دکتر) یکی از 5 نقطه‌ی آبی در دنیاست. اما نقطه‌ی آبی به کجا می‌گویند؟

کشورهایی که بیش‌ترین میانگین سنی را در دنیا دارند و اگر یکی از ساکنین این شهرها را در خیابان‌ ببینید و سن آن‌ها حدس بزنید قطعاً 10 تا 15 سال کم‌تر از چیزی که هستند خواهید گفت.

در واقع در این شهرها سن شناسنامه‌ای فرقی با ما ندارد، اما سن بیولوژیک است که پایین می‌ماند. دوست دارید بدانید از نظر بقیه به شما می‌خورد چند سال داشته باشید؟ تست تعیین سن بیولوژیک دکتر زینو را از دست ندهید.

اما 4 شهر دیگر، اوکیناوا ژاپن، ساردینیای ایتالیا، نیکویا در کوستاریکا و ایکاریا در یونان است. اگر دوست دارید این شهرها را ببینید و فعلاً ویزا ندارید و از همه مهم‌تر بخاطر کرونا مرزها بسته است. می‌توانید با کلیک، موقعیت آن‌ها روی نقشه را ببینید و فعلاً مجازی به این شهرها سفر کنید.

چرا افرادی که در مناطق آبی زندگی می‌کنند بیش‌تر عمر می‌کنند؟

جواب این سوال دست دکتر فانتز در دانشگاه سلامت لوما لیندا است.  شهر لومالیندا، یک شهر به نسبت کوچک است که اکثر آن‌ها از شاخه‌ی خاصی از مسیحیت پیروی می‌کنند که در آن تاکید بر مصرف مواد غذایی گیاه (گیاهخواری خودمان) و نکشیدن سیگار و الکل دارد. مصرف گوشت در این شهر بسیار پایین است به طوری که معمولاً مغازه‌ی گوشت فروشی چندانی در سطح شهر دیده نمی‌شود؛ اما بجای گوشت آنچه بر سر سفره‌ی مردم این شهر دیده‌ می‌شود، آجیل و مغزهاست که به سلامت قلب کمک می‌کند.

بجز این در این شهر باشگاه‌های خاصی برای میانسالان بالای 70 سال وجود دارد که معمولاً بعد از بازنشستگی در کلاس‌های گروهی ورزشی شرکت می‌کنند تا علاوه بر سلامت جسم‌شان، با دوستان‌شان معاشرت کنند و به سلامت ذهن‌شان هم کمک کنند.

 

و اما راز داشتن عمر طولانی و سالم از زبان خود دکتر وارهارد

از نظر وارهارد، عامل اصلی طول عمر او آرامش ذهنی در کنار داشتن عادات سالم سبک زندگی است.

در مورد عادات زندگی او که مفصل توضیح دادیم اما آرامش ذهنی از نظر افراد مختلف متفاوت است. از نظر دکتر وارهارد نگرش مثبت به زندگی و داشتن حمایت خانواده یکی از بزرگ‌ترین شانس‌هایی بوده که به سلامت او کمک کرده.

(دکتر وارهارد در یک خانواده‍‌ی بزرگ به دنیا آمده که 6 خواهر برادر دارد و خودش هم 5 تا بچه دارد!!)

 

نکته‌ی آخر

به عنوان یک جمع بندی، آنچه به طول عمر دکتر وارهارد کمک کرده، نه ژنتیک او بوده و نه داشتن فعالیت فیزیکی زیاد. البته که نمی‌توان منکر این دو عامل شد اما دکتر وارهاد ثابت کرد که حتی بدون آن‌ها هم می‌شود سالم بود و از ابتلا به بیماری‌های مختلف در امان بود. اما در واقع داشتن روحیه و نگرش مثبت به زندگی و تغذیه‌ی سالم روند پیر شدن را در او به تاخیر انداخته و به دنبال آن بیماری‌هایی که با افزایش سن به سراغ انسان‌ها می‌اید مثل مشکلات قلبی، دیابت، سرطان هم دیر تر به سراغ او آمده. البته دکتر وارهارد هم عمر جاودانه نداشت و در سال 2018 در سن 104 سالگی درگذشت اما اینکه تا سن 95 سالگی بدون کوچک‌ترین مشکلی برای بیماران تجویز می‌کرد، زندگی او را از سایر کسانی که بالای 100 سال زندگی کردند متمایز می‌کند.

 

نویسنده: مینا روشنایی